കൊല്ലത്തിന്റെ ജലസൗന്ദര്യവും സംഗീത വൈവിധ്യവുമായി അഷ്ടമുടി വാട്ടർഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ

കൊല്ലത്തിന്റെ ജലസൗന്ദര്യവും സംഗീത വൈവിധ്യവും സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകവും സംഗമിക്കുന്ന അഞ്ച് ദിന സംഗീതോത്സവമാണ് അഷ്ടമുടി വാട്ടർ ഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ. സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ 100 ദിന കർമ്മപരിപാടിയുടെ ഭാഗമായി സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പും വിനോദസഞ്ചാരവകുപ്പും ചേർന്നാണ് ഫെസ്റ്റിവെൽ സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. ഒക്ടോബർ 7 മുതൽ 11 വരെ അഞ്ച് ദിവസങ്ങളിലായി കൊല്ലം ശ്രീനാരായണ ഗുരു സാംസ്‌കാരിക സമുച്ചയത്തിൽ അരങ്ങേറുന്ന സംഗീതോത്സവത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ സംഗീതധാരകളിൽ നിന്നുള്ള കലാകാരരും സംഗീതസംഘങ്ങളും പങ്കെടുക്കും. എല്ലാ ദിവസവും വൈകിട്ട് ഏഴുമണി മുതൽ സംഗീതപരിപാടികൾ ആരംഭിക്കും.

അഷ്ടമുടിക്കായലിന്റെ പ്രകൃതിയും കൊല്ലത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരിക ഓർമ്മകളും സംഗീതത്തിന്റെ വൈവിധ്യമാർന്ന ശബ്ദലോകവുമായി ചേർത്തുവെക്കുന്ന തരത്തിലാണ് ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ പരിപാടികൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. വ്യത്യസ്ത സംഗീതശാഖകളെയും സാംസ്‌കാരിക ചിന്തകളെയും കലാപരീക്ഷണങ്ങളെയും ഒരേ വേദിയിൽ കൊണ്ടുവരുന്നതിനൊപ്പം, അവയ്ക്കിടയിലെ സംഭാഷണത്തിനുള്ള ഇടംകൂടിയാണ് ഫെസ്റ്റിവൽ ഒരുക്കുന്നത്. സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പ് മന്ത്രി പി.സി. വിഷ്ണുനാഥാണ് പരിപാടിക്ക് നേതൃത്വം നൽകുന്നത്. കലയും സംസ്കാരവും ടൂറിസവും ഒരേ മാതൃകയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനുപകരം, വ്യത്യസ്ത ശബ്ദങ്ങൾക്കും സംഗീതഭാഷകൾക്കും പരീക്ഷണങ്ങൾക്കും ഒരേ വേദിയിൽ ഇടം നൽകാനുള്ള ശ്രമം എന്ന നിലയിലും ഈ ഫെസ്റ്റിവലിന് പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ജലത്തെ ഒരു പ്രകൃതിഘടകം എന്നതിലുപരി മനുഷ്യരുടെ സഞ്ചാരങ്ങളുടെയും സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ഓർമ്മകളുടെയും കൈമാറ്റത്തിന്റെയും ഭാഗമായി കാണുന്ന ‘സംഗീത - പരിസ്ഥിതി - ജലം’ എന്ന ആശയത്തിലൂടെയാണ് ഫെസ്റ്റിവൽ മുന്നോട്ടുപോകുന്നത്. ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ രൂപപ്പെട്ട സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങൾ അഷ്ടമുടിയുടെ ജലഭൂമിശാസ്ത്രവുമായി ചേരുമ്പോൾ, സംഗീതവും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ പുതിയൊരു കാഴ്ചപ്പാടിൽ അനുഭവിക്കാനുള്ള അവസരവും ഇതിലൂടെ ഒരുങ്ങുന്നു.

ഈ തുടക്കം കലാ-സാംസ്‌കാരിക രംഗങ്ങളിലെ വേറിട്ട ശബ്ദങ്ങൾക്കും പുതിയ പരീക്ഷണങ്ങൾക്കും കൂടുതൽ മിഴിവും വേദിയും ലഭിക്കുന്നതിനുള്ള തുടർച്ചയായ ഇടപെടലുകൾക്ക് വഴിയൊരുക്കുമെന്ന് പ്രത്യാശിക്കാം. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന ഈ സംഗീതാനുഭവം കൊല്ലത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരിക ഭൂപടത്തിൽ പുതിയൊരു ഇടം കൂടി അടയാളപ്പെടുത്തട്ടെ. അഷ്ടമുടിക്കായലിന്റെ സവിശേഷമായ പ്രകൃതി പശ്ചാത്തലവും കൊല്ലത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകവും സംഗീതവുമായി കൂട്ടിയിണക്കി വ്യത്യസ്തമായ ഒരു സാംസ്‌കാരിക അനുഭവം ഒരുക്കുകയാണ് ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ലക്ഷ്യം. ‘സംഗീത പരിസ്ഥിതി – ജലം’ Musical Ecology – Water എന്ന ആശയത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്ന സംഗീതോത്സവത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ശ്രദ്ധേയരായ സംഗീതജ്ഞരും സംഗീതസംഘങ്ങളുമാണ് എത്തിച്ചേരുന്നത്.

ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ ഭൂമിശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നിന്നും സാമൂഹിക-സാംസ്‌കാരിക പശ്ചാത്തലങ്ങളിൽ നിന്നും രൂപപ്പെട്ട സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളെയാണ് ഫെസ്റ്റിവൽ ഒരേ വേദിയിൽ എത്തിക്കുന്നത്. മരുഭൂമിയിലെ ജനകീയ സംഗീതം മുതൽ ഇന്ത്യൻ ഫ്യൂഷൻ, റോക്ക്, സൂഫി സംഗീതം, ഗോത്ര-ജനകീയ താളങ്ങൾ, സമകാലിക പരീക്ഷണസംഗീതം തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത സംഗീതധാരകൾ ഇവിടെ പരസ്പരം കണ്ടുമുട്ടുന്നു. സംഗീതത്തെ കേവലം ഒരു അവതരണരൂപമായി കാണാതെ, ഓരോ പ്രദേശത്തിന്റെയും മനുഷ്യജീവിതത്തെയും പ്രകൃതിയെയും ഓർമ്മകളെയും ചരിത്രത്തെയും വഹിക്കുന്ന ഒരു സാംസ്‌കാരിക മാധ്യമമായി സമീപിക്കുകയാണ് ഫെസ്റ്റിവൽ. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലസാന്നിധ്യവും സംഗീതത്തിന്റെ വൈവിധ്യവും ചേർന്നൊരു പുതിയ സാംസ്‌കാരിക ഇടം സൃഷ്ടിക്കാനും ഫെസ്റ്റിവൽ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.

ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഭാഗമായി എല്ലാ ദിവസവും ഉച്ചയ്ക്ക് രണ്ടുമുതൽ നാലുവരെ സംഗീതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സിനിമകളുടെ പ്രദർശനവും നടക്കും. കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അക്കാദമിയുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ചലച്ചിത്ര പ്രദർശനം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. സംഗീതവും സിനിമയും ഒരുമിക്കുന്നതിലൂടെ ഫെസ്റ്റിവൽ വേദിയിൽ കൂടുതൽ സമ്പന്നമായ സാംസ്‌കാരിക അന്തരീക്ഷം ഒരുക്കുകയാണ് ഇതിലൂടെ ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്.

ശ്രീനാരായണ ഗുരു സാംസ്‌കാരിക സമുച്ചയത്തെ കൂടുതൽ സജീവമായ പൊതുസാംസ്‌കാരിക ഇടമായി മാറ്റുകയും കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രധാന സാംസ്‌കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി അതിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നതും ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്നാണ്. സാംസ്‌കാരിക വകുപ്പ്, ജില്ലാ ഭരണകൂടം, ടൂറിസം വകുപ്പ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ വകുപ്പുകളുടെയും സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും സഹകരണത്തോടെയാണ് ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഒരുക്കങ്ങൾ പുരോഗമിക്കുന്നത്. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലസൗന്ദര്യവും കൊല്ലത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകവും സംഗീതത്തിന്റെ വൈവിധ്യവും ഒരുമിക്കുന്ന ‘അഷ്ടമുടി വാട്ടർ ഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ’ (Ashtamudi Water Gate Music Festival) കൊല്ലത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരിക ഭൂപടത്തിൽ പുതിയൊരു അധ്യായത്തിന് തുടക്കമിടുന്നു.

മംഗനിയാർ സെഡക്ഷൻ (The Manganiyar Seduction)

റോയിസ്റ്റൻ ആബേലിന്റെ സംവിധാനത്തിൽ പിറവിയെടുത്ത ‘മാംഗനിയാർ സെഡക്ഷൻ’ അഷ്ടമുടി വാട്ടർ ഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവലിലെ വേറിട്ടൊരു സംഗീതാനുഭവമായിരിക്കും. ലോകത്തിന്റെ വിവിധ വേദികളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ചെത്തുന്ന ഈ സംഗീത-തിയറ്റർ അവതരണം, സംഗീതത്തെ കേൾവിയുടെ അനുഭവത്തിൽ മാത്രം ഒതുക്കാതെ വെളിച്ചവും വേദിവിന്യാസവും ചലനവും ചേർത്ത് ഒരു ദൃശ്യാനുഭവമായി മാറ്റുന്നു. ഒരുപക്ഷേ, സമീപകാലത്ത് ഇന്ത്യയിൽ നിന്നൊരു സംഗീത-തിയറ്റർ പ്രൊഡക്ഷൻ ഇത്രയേറെ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് സഞ്ചരിച്ചിട്ടുണ്ടാകില്ല.

രാജസ്ഥാനിലെ ജയ്‌സാൽമീർ, ബാർമർ, ജോധ്പൂർ തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളിൽ തലമുറകളായി ജീവിക്കുന്ന പാരമ്പര്യ മുസ്ലിം സംഗീതസമൂഹമാണ് മാംഗനിയാർ. രാജകുടുംബങ്ങളുടെ ആശ്രയത്തിൽ സംഗീതം അവതരിപ്പിച്ചിരുന്ന ഈ സമൂഹത്തിന് കാലക്രമേണ ആ പിന്തുണ നഷ്ടപ്പെട്ടെങ്കിലും അവരുടെ സംഗീതപാരമ്പര്യം തലമുറകളിലൂടെ അതിന്റെ ശക്തി നിലനിർത്തി. നാടോടി സംഗീതജ്ഞർ എന്ന പൊതുവായ വിശേഷണത്തിനപ്പുറം, മാംഗനിയാരുടെ സംഗീതത്തിൽ സങ്കീർണമായ ശാസ്ത്രീയ പാരമ്പര്യവും നാടോടി സംഗീതത്തിന്റെ സ്വാഭാവികതയും അതുല്യമായി കൂടിച്ചേരുന്നു.

ഈ സംഗീതലോകത്തെയാണ് റോയ്സ്റ്റൻ ആബേൽ വേദിയിൽ ഒരു വിസ്മയകരമായ ദൃശ്യഘടനയിലേക്ക് മാറ്റുന്നത്. മുകളിലേക്ക് അടുക്കിവെച്ചിരിക്കുന്ന 36 ചെറിയ ചുവന്ന കർട്ടൻ മുറികളിൽ സംഗീതജ്ഞർ ഓരോരുത്തരായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ആദ്യം ഒരു മുറിയിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന സംഗീതം പതിയെ മറ്റു മുറികളിലേക്കും പടരുന്നു. ഓരോ ജാലകവും പ്രകാശിക്കുമ്പോൾ സംഗീതജ്ഞരും സംഗീതത്തിലേക്ക് ചേരുന്നു. അങ്ങനെ ശബ്ദവും വെളിച്ചവും വേദിയുടെ ചലനവും ഒന്നിനൊന്ന് വളർന്ന് ഒടുവിൽ ഒരു വലിയ സംഗീതസമുദ്രമായി മാറുന്നു. നിലവിലെ മാംഗനിയാർ തലമുറയിൽ നിന്നുള്ള 43 സംഗീതജ്ഞരാണ് അവതരണത്തിന്റെ ഭാഗമാകുന്നത്.

മാംഗനിയാർ സംഗീതത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കവും അത്രതന്നെ വിശാലമാണ്. രാജാക്കന്മാരെയും വീരന്മാരെയും കുറിച്ചുള്ള ballad-കൾക്കൊപ്പം സൂഫി ഗാനങ്ങളും ജനനം, വിവാഹം, മഴ, ആഘോഷങ്ങൾ തുടങ്ങി ജീവിതത്തിന്റെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പാട്ടുകളും അവരുടെ പാരമ്പര്യത്തിലുണ്ട്. കമയ്ച്ച, ഖർത്താൽ, ഢോലക് തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങളും ശക്തമായ സ്വരപാരമ്പര്യവും ചേർന്നാണ് ഈ സംഗീതലോകം രൂപപ്പെടുന്നത്. മരുഭൂമിയിലെ ജീവിതത്തിന്റെയും ഓർമ്മകളുടെയും ചരിത്രത്തിന്റെയും വാക്കാലുള്ള രേഖകളായി ഈ പാട്ടുകൾ തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. മരുഭൂമിയുടെ ആഴവും പരപ്പും അതിന്റെ നിശ്ശബ്ദതയും നെടുവീർപ്പും ഗതകാലത്തിന്റെ താളലയങ്ങളുമെല്ലാം ‘മാംഗനിയാർ സെഡക്ഷൻ’ എന്ന അവതരണത്തിൽ ഒരുമിച്ച് അനുഭവിക്കാം. സാൽസ്ബർഗ്, വിയന്ന, ന്യൂയോർക്ക്, സിംഗപ്പൂർ, വാഷിംഗ്ടൺ, പാരീസ്, ഹോങ്കോങ് തുടങ്ങി ലോകത്തിന്റെ വിവിധ വേദികളിൽ ശ്രദ്ധ നേടിയ ഈ അവതരണം, സംഗീതം എങ്ങനെ ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ ഓർമ്മയും ചരിത്രവും ജീവിതവും ദൃശ്യമായി പുനർസൃഷ്ടിക്കാമെന്നതിന് ഉദാഹരണമാണ്.

അഷ്ടമുടിയുടെ ജലഭൂമിശാസ്ത്രത്തിലേക്ക് ഈ മരുഭൂമി സംഗീതപാരമ്പര്യം എത്തുമ്പോൾ, അത് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഭൂപ്രകൃതികളിൽ രൂപപ്പെട്ട സംഗീതലോകങ്ങളുടെ അപൂർവമായ കൂടിക്കാഴ്ച കൂടിയാകുന്നു. ഒരു വശത്ത് ജലത്തിന്റെ അനന്തമായ സാന്നിധ്യവും മറുവശത്ത് മരുഭൂമിയുടെ വരണ്ട വിസ്തൃതിയും. ഈ രണ്ട് ഭൂമിശാസ്ത്രങ്ങൾക്കിടയിൽ സംഗീതം ഒരു പാലമായി മാറുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ‘Musical Ecology – Water’ എന്ന ആശയത്തിൽ, സംഗീതവും ഭൂമിയും മനുഷ്യന്റെ ഓർമ്മയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ ഏറ്റവും ശക്തമായി അനുഭവപ്പെടുത്തുന്ന അവതരണങ്ങളിലൊന്നായി ‘മാംഗനിയാർ സെഡക്ഷൻ’ മാറുന്നു.

റോയ്സ്റ്റൻ ആബേലിന്റെ നാടകഭാഷയുമായുള്ള ബന്ധത്തിനും ഈ അവതരണത്തിന് മറ്റൊരു പ്രത്യേകതയുണ്ട്. നാഷണൽ സ്കൂൾ ഓഫ് ഡ്രാമയിൽ നിന്ന് പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം 2014-ൽ നടന്ന ആറാമത് ഇറ്റ്ഫോക്കിൽ ‘The Kitchen’ എന്ന നാടകം അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നു. മിഴാവുകളുടെ സാന്നിധ്യവും വ്യത്യസ്തമായ വേദിഭാഷയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധ നേടിയ ആ അവതരണത്തിന് ശേഷം, ഇറ്റ്ഫോക്കിന്റെ വേദിയിലേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റൊരു വരവായിരിക്കും ‘മാംഗനിയാർ സെഡക്ഷൻ’.

ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ (Indian Ocean)

ന്യൂഡൽഹിയിൽ 1990-ൽ രൂപംകൊണ്ട ‘ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ’ ഇന്ത്യൻ സംഗീതത്തിലെ വിവിധ പാരമ്പര്യങ്ങളെ സമകാലിക ശബ്ദലോകങ്ങളുമായി ചേർത്തുവെച്ചുകൊണ്ട് സ്വന്തം സംഗീതഭാഷ രൂപപ്പെടുത്തിയ ബാൻഡാണ്. ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന്റെയും നാടോടി പാരമ്പര്യങ്ങളുടെയും സൂഫി സംഗീതത്തിന്റെയും സ്വരങ്ങളും താളങ്ങളും rock, jazz തുടങ്ങിയ പാശ്ചാത്യ സംഗീതഭാഷകളുടെ ഊർജവുമായി ചേർന്നാണ് അവരുടെ സംഗീതം വളർന്നത്. ഒരു പ്രത്യേക പ്രദേശത്തിന്റെയോ സംഗീതശാഖയുടെയോ അതിരുകൾക്കുള്ളിൽ നിൽക്കാതെ, ഇന്ത്യയുടെ പല സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണമായി അവരുടെ സംഗീതത്തെ കേൾക്കാം.

ബാൻഡിന്റെ ആദ്യകാല രൂപീകരണത്തിൽ സുസ്മിത് സെൻ, അഷീം ചക്രവർത്തി എന്നിവരുടെ പങ്ക് നിർണായകമായിരുന്നു. 2009-ൽ Asheem Chakravarty-യുടെ വിയോഗവും 2013-ൽ Susmit Sen ബാൻഡിൽ നിന്ന് പിന്മാറിയതും ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യന്റെ സംഗീതയാത്രയിൽ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളായി. പിന്നീട് പുതിയ സംഗീതജ്ഞർ ബാൻഡിന്റെ ശബ്ദലോകത്തേക്ക് കടന്നുവന്നെങ്കിലും, കാലത്തിനനുസരിച്ച് സ്വയം പുതുക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കാനുള്ള അതിന്റെ സ്വഭാവം തുടർന്നു. രാഹുൽ റാം, ,അമിത് ഖിലാം, നിഖിൽ റാവു, ഹിമാൻഷു ജോഷി , തുഹീൻ ചക്രവർത്തി എന്നിവരാണ് വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിലെ ബാൻഡിന്റെ പ്രധാന സംഗീതശബ്ദങ്ങളെ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകുന്നത്.

ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യന്റെ സംഗീതത്തെ കേൾക്കുമ്പോൾ അതിന്റെ സാമൂഹികവും പാരിസ്ഥിതികവുമായ ഉള്ളടക്കവും ശ്രദ്ധേയമാകുന്നു. അതിന്റെ ഏറ്റവും ശക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്നാണ് ‘Are Re Ruk Ja Re Bande’. “ഹേ മനുഷ്യാ, ഒന്നു നിൽക്കൂ; സ്വയം നിർത്തൂ; അല്ലെങ്കിൽ പ്രകൃതി നിന്നെ നോക്കി ചിരിക്കും” എന്നർത്ഥത്തിലേക്ക് തുറക്കുന്ന ഈ ഗാനം, പ്രകൃതിക്കുമുകളിലുള്ള മനുഷ്യന്റെ കടന്നുകയറ്റത്തെയും ചൂഷണത്തെയും ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു. ഗാനത്തിന്റെ മുകളിലെ സ്വരങ്ങളിൽ രാഹുൽ റാമിന്റെ ശബ്ദം ചിലപ്പോൾ നർമദാ താഴ്‌വരയിലെ ഒരു ബാവുൾ ഗായകന്റെ സ്വരത്തെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ തോന്നും. അതിൽ കരച്ചിലും നെടുവീർപ്പും പ്രതിഷേധവും ഒരേ സമയം കേൾക്കാം. ശബ്ദം ഒരു സംഗീതോപകരണം മാത്രമല്ല, പ്രകൃതിയോടും മനുഷ്യനോടും ഒരേസമയം ചോദ്യം ചോദിക്കുന്ന ഒരു സാന്നിധ്യമായി മാറുന്ന നിമിഷങ്ങളാണവ.

ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യന്റെ സംഗീതത്തിൽ മനുഷ്യരും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പല രൂപങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അഷ്ടമുടിക്കായലിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ അവരുടെ സംഗീതത്തിന് മറ്റൊരു അർത്ഥതലം തുറക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളെയും സംസ്കാരങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിച്ച ജലപാതകളെപ്പോലെ, വ്യത്യസ്ത സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങൾക്കിടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഒരു സംഗീതയാത്രയാണ് ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യനും സൃഷ്ടിക്കുന്നത്.

ജലത്തെ ഒരു പ്രകൃതിഘടകം എന്നതിലുപരി ഓർമ്മകളുടെയും മനുഷ്യരുടെ സഞ്ചാരങ്ങളുടെയും സംസ്കാരങ്ങളുടെയും കൈമാറ്റത്തിന്റെയും മാധ്യമമായി കാണുന്ന ‘Musical Ecology – Water’ എന്ന ആശയവുമായി ഈ സംഗീതയാത്ര സ്വാഭാവികമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്നു. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലവിസ്തൃതിക്കു മുന്നിൽ ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യന്റെ സംഗീതം എത്തുമ്പോൾ, അത് കേവലം ഒരു rock concert ആയി നിൽക്കാതെ ഇന്ത്യയുടെ പല ഭൂമിശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നിന്നും സംസ്കാരങ്ങളിൽ നിന്നും ഒഴുകിയെത്തുന്ന ശബ്ദങ്ങളുടെ സംഗമമായി മാറുന്നു.

ഹംസി & ബാൻഡ്

ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന്റെ അടിത്തറയിൽ നിന്ന് സമകാലിക സംഗീതത്തിന്റെ പല വഴികളിലേക്കും സഞ്ചരിച്ചെത്തിയ ഗായികയും സംഗീതജ്ഞയുമാണ് ഹംസിക അയ്യർ. കർണാടക സംഗീതത്തിൽ പരിശീലനം നേടിയ അവർ പിന്നീട് ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതവും പരിശീലിച്ചു. സംഗീതജ്ഞനും സംഗീതശാസ്ത്രജ്ഞനുമായിരുന്ന പിതാവ് എസ്. ബാലചന്ദ്രൻ ആയിരുന്നു ഹംസികയുടെ ആദ്യകാല സംഗീതപഠനത്തിലെ പ്രധാന സ്വാധീനം. പിന്നീട് പിന്നണിഗാനം, പരസ്യജിംഗിളുകൾ, സ്വതന്ത്ര സംഗീതം, ലോകസംഗീതം തുടങ്ങി വ്യത്യസ്ത സംഗീതമേഖലകളിലേക്ക് ഹംസികയുടെ യാത്ര നീണ്ടു. എക്ലവ്യയിലെ ‘ചന്ദാ രേ’, റാ-വൺലെ ‘ഛമ്മക് ചല്ലോ’ തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങളിലൂടെ സിനിമാസംഗീതരംഗത്തും അവർ ശ്രദ്ധേയയായി. അതേസമയം, സംഗീതത്തെ ഒരു ഭാഷയുടെയോ ഭൂമിശാസ്ത്രത്തിന്റെയോ അതിരുകളിൽ ഒതുക്കാതെ ലോകത്തിന്റെ വിവിധ സംഗീതധാരകളുമായി സംവദിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും അവരുടെ സംഗീതയാത്രയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു.

ബോംബെ ഡബ് ഓർക്കസ്ട്ര, പ്രേം ജോഷ്വ, അമീർ ജോൺ ഹദ്ദാദ്, തൽവിൻ സിങ് തുടങ്ങിയ സംഗീതജ്ഞരുമായും സംഘങ്ങളുമായും നടത്തിയ സഹകരണങ്ങൾ ഹംസികയുടെ സംഗീതലോകത്തിന്റെ വൈവിധ്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു. കൗശൽ ഇനംദാറിനൊപ്പമുള്ള ‘രസയാത്ര’ പോലുള്ള ലോകസംഗീത പദ്ധതികളിലും, ബഹുഭാഷാ നാടോടി-ഫ്യൂഷൻ വനിതാസംഘമായ ‘ഇൻഡിവ’-യിലും അവർ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഈ വിവിധ അനുഭവങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഹംസിയും ബാൻഡും രൂപപ്പെടുന്നത്. ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന്റെ ശിക്ഷണവും സിനിമാഗാനങ്ങളുടെ ജനകീയതയും നാടോടി സംഗീതത്തിന്റെ സ്വാഭാവികതയും ലോകസംഗീതത്തിന്റെ തുറന്ന മനസ്സും ഒരുമിക്കുന്ന അവതരണമാണ് ഹംസിയും ബാൻഡും. പരിചിതമായ ഗാനങ്ങളിലൂടെ പ്രേക്ഷകരിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തുമ്പോഴും അതിന് പിന്നിൽ വ്യത്യസ്ത സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച ഒരു കലാകാരിയുടെ അനുഭവലോകം കൂടിയുണ്ട്. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലവിസ്തൃതിയും അതിന്റെ തുറന്ന ആകാശവും പശ്ചാത്തലമാകുമ്പോൾ, ഹംസിയും ബാൻഡും ഫെസ്റ്റിവലിന് മറ്റൊരു സംഗീതഭാവം പകരും. ശാസ്ത്രീയതയിൽ നിന്ന് ജനകീയതയിലേക്കും അവിടെ നിന്ന് ലോകസംഗീതത്തിന്റെ വിശാലമായ ഭൂമികയിലേക്കും നീളുന്ന ഈ സംഗീതയാത്ര, ‘സംഗീത പരിസ്ഥിതി – ജലം’ എന്ന ആശയത്തിന് കൂടുതൽ സമകാലികവും ജനകീയവുമായ ഒരു ശബ്ദം നൽകുന്നു.

ശങ്ക ട്രൈബ് (Shanka Tribe)

കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ള ശങ്ക ട്രൈബ് പ്രകൃതിയുടെയും മനുഷ്യരുടെയും സംഗീതത്തിന്റെയും ആഴത്തിലുള്ള ബന്ധത്തെ തേടുന്ന സംഗീതസംഘമാണ്. പ്രകൃതിയുടെ താളങ്ങളിൽ നിന്നും വിവിധ സംസ്കാരങ്ങളുടെ സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളിൽ നിന്നും ഊർജം ഉൾക്കൊണ്ട് തങ്ങളുടേതായ സംഗീതഭാഷ സൃഷ്ടിച്ച ഇവരുടെ സംഗീതത്തിൽ നാടോടിത്താളങ്ങളുടെയും ഗോത്രസംഗീതത്തിന്റെയും ധ്യാനാത്മകമായ സ്വഭാവം ഒരേസമയം അനുഭവിക്കാം. 2011-ൽ കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സംഗീതജ്ഞർ ചേർന്നാണ് ശങ്ക ട്രൈബിന്റെ സംഗീതയാത്ര ആരംഭിക്കുന്നത്. കോഴിക്കോട്ടെ കോളേജ് കാലത്തെ സംഗീതപരിപാടികളിലും കൂട്ടായ സംഗീതപരീക്ഷണങ്ങളിലുമാണ് അതിന്റെ ആദ്യരൂപം തെളിഞ്ഞത്. മുന്ന പി.എംയും ജോയൽ ജാക്സണും തമ്മിലുള്ള താളവാദ്യ പരീക്ഷണങ്ങളും കൂട്ടായ സംഗീതാവിഷ്കാരങ്ങളുമാണ് പിന്നീട് ശങ്ക ട്രൈബായി വളർന്നത്. ആദ്യകാലത്ത് ലിബിൻ നോബിയും സംഘത്തോടൊപ്പം ചേർന്നു. വർഷങ്ങൾ പിന്നിട്ടപ്പോൾ വിവിധ സംഗീതജ്ഞർ സംഘത്തിന്റെ യാത്രയുടെ പല ഘട്ടങ്ങളിലായി ഭാഗമായിട്ടുണ്ട്.

ശ്രോതാക്കൾ അവരുടെ സംഗീതത്തെ ‘നേച്ചർ ട്രാൻസ്’, ‘ഓർഗാനിക് ട്രാൻസ്’, ‘ട്രൈബൽ ട്രാൻസ്’ തുടങ്ങിയ വിശേഷണങ്ങളിലൂടെ തിരിച്ചറിയാൻ തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ, പ്രകൃതിയുടെ സ്വാഭാവിക താളങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട സംഗീതം ശങ്ക ട്രൈബ് സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന സ്വതന്ത്ര സംഗീതാവിഷ്കാരങ്ങളിലൂടെയും വിവിധ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള നാടോടി വാദ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടിച്ചേരലുകളിലൂടെയും അവർ തങ്ങളുടേതായ ശബ്ദലോകം വികസിപ്പിച്ചു. ശങ്ക ട്രൈബിന്റെ സംഗീതത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ പ്രത്യേകത അതിന്റെ വാദ്യവൈവിധ്യമാണ്. ആഫ്രിക്കൻ താളവാദ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് മധ്യപൂർവദേശത്തിന്റെ സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളിലേക്കും ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ആദിമജനതയുടെ സംഗീതോപകരണങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യൻ സംഗീതോപകരണങ്ങളിലേക്കും നീളുന്ന വിശാലമായൊരു ശബ്ദലോകം അവരുടെ സംഗീതത്തിൽ ഒന്നിക്കുന്നു. ജെംബെ, കോംഗ, ഹാൻഡ്‌പാൻ, ദർബുക്ക, ബോംഗോ, ഊദ്, കുഴൽ, ഗിറ്റാർ, ബേസ്, സിന്തസൈസർ തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങൾ പരസ്പരം കലർന്ന് താളത്തിന്റെയും ശബ്ദത്തിന്റെയും പുതിയ അനുഭവം സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

ഇവിടെ സംഗീതം ഒരു നിശ്ചിത താളത്തിലോ ഘടനയിലോ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന താളവിന്യാസങ്ങളും സ്വതന്ത്രമായ സംഗീതസംവാദങ്ങളും ശരീരത്തിന്റെ സ്വാഭാവിക ചലനങ്ങളും ചേർന്ന് ക്രമേണ രൂപപ്പെടുന്ന അനുഭവമാണത്. ആഫ്രിക്ക, മധ്യപൂർവദേശം, ഓസ്‌ട്രേലിയ, ഇന്ത്യ തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത ഭൂമിശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സംഗീതഘടകങ്ങൾ ഒരേ വേദിയിൽ കൂടിച്ചേരുമ്പോൾ, അതിരുകളില്ലാത്ത ഒരു സംഗീതഭൂപടമാണ് ‘ശങ്ക ട്രൈബ്’ തുറന്നിടുന്നത്.

കേരളത്തിലെ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ വനങ്ങളിൽ ചിത്രീകരിച്ച ‘വെൻ നേച്ചർ കോൾസ്’ എന്ന ശ്രദ്ധേയമായ ആദ്യകാല ഗാനത്തിൽ ഈ പ്രകൃതിബന്ധം വ്യക്തമായി അനുഭവിക്കാം. തുടർന്ന് ‘ട്രാവലിങ് ജിപ്സീസ്’, ‘യെലെ’, ‘ഈയ്യാം പാട്ട്’, ‘ഉമോജ’ തുടങ്ങിയ സൃഷ്ടികളിലൂടെ ആ സംഗീതയാത്ര കൂടുതൽ വികസിച്ചു. ഇരുപത് മിനിറ്റോളം നീളുന്ന തുടർച്ചയായ ശ്രവണാനുഭവമായി സങ്കൽപ്പിച്ച ‘ഉമോജ’ ഈ സംഗീതഭാഷയുടെ മറ്റൊരു രൂപമാണ്. സ്വാഹിലി ഭാഷയിൽ ‘ഒരുമ’ എന്നർത്ഥമുള്ള ഉമോജ എന്ന പേര്, വ്യത്യസ്ത മനുഷ്യരും സംസ്കാരങ്ങളും സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളും ഒരേ താളത്തിൽ ഒന്നിക്കുന്ന സംഘത്തിന്റെ സംഗീതദർശനത്തെയും പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പ്രകൃതിയുമായുള്ള അടുപ്പം ശങ്ക ട്രൈബിന്റെ സംഗീതത്തിൽ ഒരു പ്രമേയം മാത്രമല്ല; അത് അവരുടെ അവതരണത്തിന്റെ തന്നെ ഭാഗമാണ്. ഓരോ പ്രകടനത്തിന്റെയും തുടക്കത്തിൽ മുഴങ്ങുന്ന ശംഖനാദം അതിന് പ്രത്യേകമായൊരു അന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. സംഘത്തിന്റെ പേരുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെടുന്ന ഈ ശബ്ദം ഒരു സംഗീതസൂചന എന്നതിലുപരി, പ്രേക്ഷകരെയും സംഗീതജ്ഞരെയും ഒരേ അനുഭവത്തിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുന്ന ഒരു ആചാരപരമായ തുടക്കമായി മാറുന്നു. അഷ്ടമുടിക്കായലിന്റെ ജലശബ്ദങ്ങൾക്കും കാറ്റിനും വിശാലമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും നടുവിൽ ശങ്ക ട്രൈബിന്റെ താളങ്ങൾ ഉയരുമ്പോൾ, സംഗീതവും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ കൂടുതൽ മങ്ങിപ്പോകുന്നു. മനുഷ്യർ പ്രകൃതിയിൽ നിന്ന് വേറിട്ട ഒന്നല്ലെന്നും പ്രകൃതിയുടെ താളം മനുഷ്യരുടെ ശരീരത്തിലും സംഗീതത്തിലും തുടരുന്നുണ്ടെന്നും അനുഭവിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള അവതരണമായി അത് മാറുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ‘സംഗീത പരിസ്ഥിതി – ജലം’ എന്ന ആശയവുമായി സ്വാഭാവികമായി സംവദിക്കുന്ന സംഗീതാവതരണമാണ് ശങ്ക ട്രൈബ്. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലഭൂമിയിൽ അവരുടെ താളങ്ങൾ പടരുമ്പോൾ, അത് കേവലം ഒരു സംഗീതപരിപാടിയായി നിൽക്കാതെ ചലനവും പ്രകൃതിയും സമൂഹവും ശബ്ദവും ഒരേ അനുഭവത്തിൽ കൂട്ടിയിണക്കുന്ന ഒരു സംഗീതയാത്രയായി മാറുന്നു.

അരക വ്യൂഹം (Araka Vyooham)

കേരള കലാമണ്ഡലത്തിന്റെ കലാപാരമ്പര്യത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവന്ന യുവത്വത്തിന്റെ കൂട്ടായ്മയാണ് അരകവ്യൂഹം. കലാമണ്ഡലത്തിലെ പൂർവ്വവിദ്യാർഥികളുടെ കൂട്ടായ്മയിൽ രൂപംകൊണ്ട ഈ സംഗീതസംഘത്തിൽ പരമ്പരാഗത വാദ്യസംഗീതത്തിന്റെ ശീലവും പുതിയ സംഗീതാനുഭവങ്ങളിലേക്കുള്ള അന്വേഷണവും ഒരുമിക്കുന്നു. കലാമണ്ഡലത്തിലെ പി.ജി. വിദ്യാർഥികളായിരുന്ന യുവകലാകാരന്മാരാണ് സംഘത്തിന്റെ വിവിധ അവതരണങ്ങളിൽ അണിനിരക്കുന്നത്.

കജോൺ എന്ന വാദ്യത്തെ സംഗീതത്തിന്റെ പ്രധാന ഘടകങ്ങളിലൊന്നാക്കി മാറ്റിയ കലാമണ്ഡലം ആദിത്യനാണ് സംഘത്തിന് നേതൃത്വം നൽകുന്നത്. അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം കലാമണ്ഡലം ശ്യാംകിഷോർ, കലാമണ്ഡലം ലക്ഷ്മി, കലാമണ്ഡലം അമേഗ്, കലാമണ്ഡലം ആദർശ്, കലാമണ്ഡലം സായിനാഥൻ, കലാമണ്ഡലം ഷാഹുൽ, കലാമണ്ഡലം ഹരികൃഷ്ണൻ, കലാമണ്ഡലം ജ്യോതിഷ് എന്നിവരും അണിനിരക്കുന്നു. അരകവ്യൂഹത്തിന്റെ സംഗീതത്തിൽ കേരളത്തിന്റെ തനത് താളവാദ്യപാരമ്പര്യവും പാശ്ചാത്യ സംഗീതത്തിലെ ചില വാദ്യങ്ങളും ഒരേ വേദിയിൽ കൂടിച്ചേരുന്നു. ചെണ്ട, മൃദംഗം, തിമില, മിഴാവ്, ഇടയ്ക്ക തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത വാദ്യങ്ങൾക്കൊപ്പം ഡ്രംസ്, കജോൺ, ദർബുക്ക, ഗിറ്റാർ തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാരമ്പര്യത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുമ്പോഴും അതിനെ പുതിയ ശബ്ദങ്ങളുമായി ചേർത്തുനോക്കാനുള്ള യുവകലാകാരരുടെ ശ്രമമാണ് ഈ കൂട്ടായ്മയെ ശ്രദ്ധേയമാക്കുന്നത്.

കലാമണ്ഡലത്തിലെ അരങ്ങേറ്റത്തിനുശേഷം കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലെ സാംസ്‌കാരിക വേദികളിലും കലോത്സവങ്ങളിലും അരകവ്യൂഹം സംഗീതാവതരണങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. താളങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യശക്തിയെ പുതിയ തലമുറയുടെ സംഗീതബോധവുമായി ചേർത്തുവെക്കുന്ന ഈ കൂട്ടായ്മ, കേരളീയ വാദ്യസംഗീതത്തിന് മറ്റൊരു തലമുറയുടെ ശബ്ദം നൽകുന്നു. അഷ്ടമുടി വാട്ടർ ഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവലിൽ അരകവ്യൂഹം എത്തുമ്പോൾ, കേരളത്തിന്റെ പാരമ്പര്യ താളങ്ങൾ സമകാലിക ശബ്ദങ്ങളുമായി ചേരുന്ന ഒരു യുവസംഗീതാനുഭവത്തിനാണ് വേദിയൊരുങ്ങുന്നത്. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലതാളങ്ങളോട് ചേർന്ന് ചെണ്ടയും മിഴാവും ഇടയ്ക്കയും കജോണും ഡ്രംസും ഒരുമിച്ച് മുഴങ്ങുമ്പോൾ, ‘സംഗീത പരിസ്ഥിതി – ജലം’ എന്ന ആശയത്തിന് താളത്തിന്റെ മറ്റൊരു ഭാവം കൂടി കൈവരും.

ഇങ്ങനെ രാജസ്ഥാനിലെ മംഗനിയാർ സംഗീതപാരമ്പര്യം മുതൽ ഇന്ത്യൻ ഫ്യൂഷൻ സംഗീതത്തിലേക്കും, ജനകീയ-താളാധിഷ്ഠിത സംഗീതത്തിൽ നിന്ന് സമകാലിക പരീക്ഷണസംഗീതത്തിലേക്കും നീളുന്ന വൈവിധ്യമാർന്ന സംഗീതലോകങ്ങളാണ് അഷ്ടമുടിയുടെ തീരത്ത് സംഗമിക്കുന്നത്. ഓരോ സംഘവും അവരുടെ സംഗീതത്തിലൂടെ ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ ശബ്ദവും ചരിത്രവും ജീവിതവും ഓർമ്മകളും വേദിയിലെത്തിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഫെസ്റ്റിവലിലെ സംഗീതപരിപാടികൾ പരസ്പരം വ്യത്യസ്തമായ അവതരണങ്ങളുടെ ഒരു നിര മാത്രമല്ല; ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ സാംസ്‌കാരിക ഭൂമിശാസ്ത്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഒരു സംഗീതസംഭാഷണം കൂടിയാണ്.

അഷ്ടമുടിക്കായൽ ഈ സംഭാഷണത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലമാകുന്നു. ജലം ഇവിടെ ഒരു പ്രകൃതിഘടകം മാത്രമല്ല. മനുഷ്യരുടെ സഞ്ചാരത്തിന്റെയും വ്യാപാരത്തിന്റെയും കുടിയേറ്റത്തിന്റെയും ഓർമ്മകളുടെയും സംസ്കാരങ്ങളുടെ കൈമാറ്റത്തിന്റെയും ഭാഗമായ ഒരു ജീവിക്കുന്ന സാംസ്‌കാരിക സാന്നിധ്യമാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ‘Musical Ecology – Water’ എന്ന ആശയം സംഗീതത്തെയും പ്രകൃതിയെയും ഒരേ അനുഭവപരിസരത്തിൽ കൊണ്ടുവരാനുള്ള ശ്രമമായി മാറുന്നു. ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ഭാഗമായി എല്ലാ ദിവസവും ഉച്ചയ്ക്ക് രണ്ടുമുതൽ നാലുവരെ സംഗീതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സിനിമകളുടെ പ്രദർശനവും നടക്കും. കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അക്കാദമിയുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ചലച്ചിത്ര പ്രദർശനം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്.

സംഗീതജ്ഞരുടെ ജീവിതം, സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങൾ, സംഗീതവും സമൂഹവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം, സംഗീതവും രാഷ്ട്രീയ-സാംസ്‌കാരിക ചരിത്രവും, സംഗീതത്തിന്റെ ദൃശ്യാവിഷ്‌കാരം തുടങ്ങിയ വിവിധ തലങ്ങളെ സ്പർശിക്കുന്ന സിനിമകൾ ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ചലച്ചിത്രപരിപാടിയുടെ ഭാഗമാകും. ഇതിലൂടെ സംഗീതം കേൾക്കുന്നതിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങാതെ സംഗീതത്തെക്കുറിച്ച് കാണാനും ചിന്തിക്കാനും സംസാരിക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു സാംസ്‌കാരിക ഇടമായി ഫെസ്റ്റിവെൽ മാറുന്നു. പകൽസമയത്തെ സിനിമാപ്രദർശനങ്ങളും വൈകുന്നേരങ്ങളിലെ സംഗീതപരിപാടികളും പരസ്പരം പൂർത്തിയാക്കുന്ന രീതിയിലാണ് ഫെസ്റ്റിവെലിന്റെ സാംസ്‌കാരിക അന്തരീക്ഷം രൂപപ്പെടുന്നത്. അങ്ങനെ സംഗീതവും സിനിമയും പ്രകൃതിയും ജലവും പ്രാദേശിക ചരിത്രവും വിവിധ സംഗീതപാരമ്പര്യങ്ങളും ഒരുമിക്കുന്ന ഒരു ബഹുതല സാംസ്‌കാരിക അനുഭവമായാണ് അഷ്ടമുടി സംഗീതോത്സവം വിഭാവനം ചെയ്യുന്നത്. അഷ്ടമുടിയുടെ ജലസാന്നിധ്യവും ഇന്ത്യയുടെ സംഗീതവൈവിധ്യവും ചേർന്ന്, കേൾക്കുന്നതിനപ്പുറം കാണാനും അനുഭവിക്കാനും ഓർമ്മയിൽ സൂക്ഷിക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു പുതിയ സാംസ്‌കാരിക ഇടം സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ലക്ഷ്യം.

കേൾക്കാം സംഗീതത്തിന്റെ പലവഴികൾ അഷ്ടമുടി സംഗീതദിനങ്ങളിൽ നിന്ന്. സാന്നിധ്യമേകാം അഷ്ടമുടിയുടെ സംഗീതതീരത്ത്, നഷ്ടമാകില്ല.
ജലത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദതയിലും കാറ്റിന്റെ ചലനത്തിലും പാട്ടിന്റെ സ്വരങ്ങൾ പടരുന്ന അഞ്ച് സായാഹ്നങ്ങൾക്കു സാക്ഷികളാകാം. വ്യത്യസ്ത സംഗീതവഴികളിൽ നിന്നെത്തുന്ന ശബ്ദങ്ങളോടൊപ്പം, പരിചിതവും പുതുമയുള്ളതുമായ സംഗീതാനുഭവങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാനുള്ള ഒരു അപൂർവ അവസരമാണിത്. തീരത്തോടു ചേർന്ന്, ആകാശത്തിനു കീഴിൽ, സംഗീതം കേൾക്കുകയും അനുഭവിക്കുകയും ചെയ്യാം. അനുഭവിക്കാം ജലത്തിനരികിലെ സംഗീതയാത്ര അഷ്ടമുടിയിൽ അഞ്ചു ദിവസവും.
ഒക്ടോബർ 7 മുതൽ 11 വരെ, അഷ്ടമുടി വാട്ടർഗേറ്റ് മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ. വേദി ഓർമ്മിക്കാം, കൊല്ലം ശ്രീനാരായണ ഗുരു സാംസ്‌കാരിക സമുച്ചയം.