ന്യൂനപക്ഷ
സാധ്യതകളുടെ
ഇസ്രായേൽ

ലോകം മുഴുവൻ ഇസ്രായേൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ അതീവ ശ്രദ്ധയോടെയാണ് വീക്ഷിച്ചത്. പ്രധാനമായും ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹു വീണ്ടും അധികാരത്തിലെത്തുമോ എന്ന ചോദ്യമായിരുന്നു അന്താരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ഉയർത്തിയത്.

എന്നാൽ, ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശേഷത ഇസ്രായേലിലെ അറബ് രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ മുന്നേറ്റമായിരുന്നു. 120 അംഗ പാർലമെന്റായ നെസറ്റിൽ അറബ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള രണ്ട് പാർട്ടികൾക്ക് ആകെ 19 സീറ്റ് ലഭിച്ചു. നെതന്യാഹുവിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള രാഷ്ട്രീയ സഖ്യത്തിന് 53 സീറ്റ് മാത്രമാണ് നേടാനായത്. സർക്കാർ രൂപീകരിക്കാനാവശ്യമായ 61 സീറ്റ് ഒരു രാഷ്ട്രീയ സഖ്യത്തിനും ലഭിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ അറബ് പാർട്ടികളുടെ പിന്തുണയും രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുകളും നിർണായകമായിരിക്കുകയാണ്. ഇസ്രായേലിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ചരിത്രത്തിൽ അറബ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള പാർട്ടികൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഏറ്റവും ഉയർന്ന സീറ്റുനിലയാണിത്.

നെതന്യാഹുവിന്റെ പതിറ്റാണ്ടുകൾ നീണ്ട ആധിപത്യത്തിന് അന്ത്യം കുറിച്ച്, അറബ് പാർട്ടികളുടെ പിന്തുണയോടെ ഗാഡി ഐസൻകോട്ടിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ സർക്കാർ രൂപവത്കരണത്തിനൊരുങ്ങുകയാണ് ഇസ്രായേൽ. അറബ് പാർട്ടികളുടെ സഖ്യമായ ജോയിന്റ് ലിസ്റ്റ് ഐസൻകോട്ടിനുള്ള പിന്തുണ പ്രസിഡന്റിനെ അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഐസൻകോട്ടിന് 67 പേരുടെ പിന്തുണയാണുള്ളത്, നെതന്യാഹുവിന് 46 പേരുടെയും.

ഇസ്രായേൽ സമൂഹത്തിൽ ചരിത്രപരമായും രാഷ്ട്രീയമായും പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട അറബ് ന്യൂനപക്ഷത്തിന്റെ ഈ മുന്നേറ്റം കേവലം ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലമല്ല. മറിച്ച്, ഭൂരിപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആധിപത്യം നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു സമൂഹത്തിൽ ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തത്തിനും ജനാധിപത്യ സംവിധാനത്തിലുള്ള അവരുടെ സ്വാധീനത്തിനുമുള്ള പ്രാധാന്യത്തിന് അടിവരയിടുന്നു. ഇസ്രായേലിലെ അറബ് പൗരരുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അവരുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രതിനിധാനവും ഇടപെടലും പലപ്പോഴും മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകളിൽ വേണ്ടത്ര ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാറില്ല.

അറബ് പാർട്ടികളുടെ ഈ മുന്നേറ്റം ഇസ്രായേലിന്റെ സയണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയ പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിലോ നയങ്ങളിലോ ഉടനടി വലിയ മാറ്റം സൃഷ്ടിക്കുമെന്ന് അവകാശപ്പെടാനാവില്ല. അതുപോലെ, അറബ് പാർട്ടികൾക്ക് ഒരു ഏകീകൃത രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുണ്ടെന്നും കരുതാനാവില്ല. എന്നാൽ, ഭരണകൂട രൂപീകരണത്തിലും പാർലമെന്ററി രാഷ്ട്രീയത്തിലും അവരുടെ സാന്നിധ്യം അവഗണിക്കാനാവാത്ത നിലയിലേക്ക് ഉയർന്നിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ ഒരു പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയ സംഭവമായി മാത്രം കാണാതെ, ജനാധിപത്യത്തിൽ ന്യൂനപക്ഷ പങ്കാളിത്തത്തിന്റെ സാധ്യതകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശാലമായ അന്വേഷണമായി കാണേണ്ടതുണ്ട്. കൂടാതെ യുദ്ധം എന്നത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ മാത്രം താല്പര്യമാണ് എന്നും ഈ തെരഞ്ഞെടുപ്പുഫലം ലോകത്തോട് പറയുന്നു. അമേരിക്കയിലെ ഇടക്കാല തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ ഫലവും സൂചിപ്പിക്കുന്നത് യുദ്ധം പൗരസമൂഹത്തിന് വേണ്ടിയായിരുന്നില്ല എന്നതാണ്.

ഇസ്രായേലി ഇലക്ഷൻ ഫലം, ഇന്ത്യയടക്കം ലോകത്തിലെ മറ്റ് പാർലമെന്ററി ജനാധിപത്യങ്ങൾക്കും ചില പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ സൂചനകൾ നൽകുന്നുണ്ട്. രാജാധിപത്യത്തിനും സമഗ്രാധിപത്യത്തിനും എതിരായ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പ്രസക്തി വീണ്ടും ചർച്ച ചെയ്യപ്പെടേണ്ട കാലമാണിത്. ജനാധിപത്യം എല്ലായ്പ്പോഴും നന്നായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്നല്ല ഇതിനർത്ഥം. മറിച്ച്, ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തത്തിനും അധികാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനും നിലവിലുള്ള വ്യവസ്ഥയെ മാറ്റുന്നതിനും ജനാധിപത്യം നൽകുന്ന സാധ്യതകളെ പൂർണമായും ഇല്ലാതാക്കാൻ കഴിയില്ല എന്നതാണ് പ്രധാനം.

ന്യൂനപക്ഷങ്ങളും
ജനാധിപത്യത്തിന്റെ
പ്രതീക്ഷകളും

ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ ലോകത്തിലെ എല്ലാ രാഷ്ട്രീയ വ്യവസ്ഥകളിലുമുണ്ട്. ജനാധിപത്യത്തിലും രാജാധിപത്യത്തിലും ഏകാധിപത്യത്തിലും ഭൂരിപക്ഷവും ന്യൂനപക്ഷവും നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ, ന്യൂനപക്ഷം എന്നതിനെ മതപരമായ ന്യൂനപക്ഷം എന്ന പരിമിത അർഥത്തിൽ മാത്രം കാണാനാവില്ല. മതം, ഭാഷ, ലിംഗം, വംശം, ജാതി, സാമൂഹികസ്ഥാനം, സാമ്പത്തിക സാഹചര്യം തുടങ്ങിയവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിവേചനവും പാർശ്വവൽക്കരണവും അനുഭവിക്കുന്ന വിവിധ ജനവിഭാഗങ്ങളെയും ഈ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചയുടെ ഭാഗമാക്കേണ്ടതുണ്ട്.

ഇത്തരം ജനവിഭാഗങ്ങൾക്ക് രാഷ്ട്രീയമായി സ്വയം അടയാളപ്പെടുത്താനും തങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങളും താൽപര്യങ്ങളും പൊതുസമൂഹത്തിനു മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കാനും അധികാരഘടനയെ സ്വാധീനിക്കാനും ജനാധിപത്യം സ്ഥാപനപരമായ അവസരങ്ങൾ നൽകുന്നു. മറ്റ് രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനങ്ങളിൽനിന്ന് ജനാധിപത്യത്തെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്ന പ്രധാന സവിശേഷതകളിലൊന്നാണിത്. വോട്ട്, പൗരത്വം, രാഷ്ട്രീയ പ്രതിനിധാനം, അഭിപ്രായസ്വാതന്ത്ര്യം എന്നിവയിലൂടെ ജനാധിപത്യം ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾക്ക് കേവലം നിയമപരമായ അംഗീകാരമല്ല, മറിച്ച് രാഷ്ട്രീയമായ അസ്തിത്വവും ഇടപെടലിനുള്ള അവസരവും നൽകുന്നു.

അതുകൊണ്ടുതന്നെ ജനാധിപത്യം ദുർബലരും പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടവരുമായ ജനവിഭാഗങ്ങൾക്ക് പ്രതീക്ഷ നൽകുന്ന രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനമാണ്. ഭൂരിപക്ഷത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ താൽപര്യങ്ങൾക്കപ്പുറത്തേക്ക് നീങ്ങി എല്ലാവർക്കും തുല്യമായ രാഷ്ട്രീയ ഇടം ഉറപ്പാക്കാൻ അതിന് കഴിയണം. ഒരു സമൂഹത്തിൽ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കാനും വിജയിക്കാനും ഭരണകൂട രൂപീകരണത്തെ സ്വാധീനിക്കാനും കഴിയുന്നുണ്ടോ എന്നത് ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പരീക്ഷണം കൂടിയാണ്.

തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളുടെ
സാധ്യതകളും പരിമിതികളും

തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടക്കുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം ഒരു സമൂഹം ജനാധിപത്യപരമാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാനാവില്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയ എത്രത്തോളം തുല്യമായ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്നു, വിവിധ വിഭാഗങ്ങളുടെ ശബ്ദങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം ഇടം നൽകുന്നു, ഭരണകൂടത്തെ ഉത്തരവാദിത്തമുള്ളതാക്കാൻ എത്രത്തോളം സഹായിക്കുന്നു എന്നീ ചോദ്യങ്ങളും പ്രധാനമാണ്.

ജനാധിപത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഉപാധിയായ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കുപോലും ചില പരിമിതികളുണ്ട്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയ എല്ലായ്പ്പോഴും രാഷ്ട്രീയ സമത്വം ഉറപ്പാക്കണമെന്നില്ല. മറിച്ച്, വോട്ടർമാരുടെ മുൻവിധികൾക്കും സാമൂഹിക പക്ഷപാതങ്ങൾക്കും തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ഇടം നൽകുകയും അതുവഴി രാഷ്ട്രീയ അസമത്വം പുനരുത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യാം. അരാഷ് അബിസാദെ (Arash Abizadeh, 2021) വാദിക്കുന്നതുപോലെ, വോട്ടർമാരുടെ മുൻവിധികൾക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയയിൽ സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ കഴിയുന്നതിനാൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ജനാധിപത്യപരമായ സമത്വവുമായി അന്തർലീനമായ സംഘർഷം സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്. സ്ഥാനാർഥികളുടെ യോഗ്യതയും കഴിവും നയപരമായ നിലപാടുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള വിലയിരുത്തലിനു പകരം അവരുടെ വംശം, ലിംഗം, മതം, സാമൂഹിക പശ്ചാത്തലം തുടങ്ങിയവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ രാഷ്ട്രീയ വിവേചനം നടക്കാനുള്ള സാധ്യത തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലുണ്ട്. ഇത് ജനാധിപത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്ത്വമായ രാഷ്ട്രീയ സമത്വത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്തുന്നു.

എല്ലാവർക്കും വോട്ടവകാശമുണ്ടെന്നത് എല്ലാവർക്കും തുല്യമായ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനമുണ്ടെന്നതിന് തുല്യമല്ല. വോട്ടർമാർക്ക് ഒരേ അവകാശം ലഭിച്ചാലും അവരുടെ സാമൂഹിക സ്ഥാനവും സാമ്പത്തിക ശേഷിയും രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനവും വ്യത്യസ്തമായിരിക്കാം. അതേസമയം, തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ വോട്ടർമാർക്ക് സാധാരണ സാഹചര്യങ്ങളിൽ സാധ്യമല്ലാത്ത വിധത്തിൽ രാഷ്ട്രീയ അജണ്ടയെ സ്വാധീനിക്കാനുള്ള ചില അപൂർവ അവസരങ്ങളും നൽകുന്നു. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ വോട്ടർമാർക്ക് തങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം തിരിച്ചറിയാനും അത് പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും ധാർമികമായി ന്യായീകരിക്കാവുന്ന ശക്തമായ കാരണങ്ങളുണ്ടാകാം (Lever, 2025). അതിനാൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ രാഷ്ട്രീയ അസമത്വത്തിന്റെ ഇടം മാത്രമല്ല, നിലവിലുള്ള അധികാരബന്ധങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്യാനുള്ള അവസരം കൂടിയാണ്.

ഇന്ത്യയിലെ SIR: വോട്ടവകാശവും ജനാധിപത്യപങ്കാളിത്തവും

ഇസ്രായേലിലെ അറബ് ന്യൂനപക്ഷത്തിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പങ്കാളിത്തത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ച ഇന്ത്യയിലെ സമകാലിക ജനാധിപത്യ അനുഭവങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുമ്പോൾ കൂടുതൽ പ്രസക്തമാകുന്നു. ഇന്ത്യയിൽ വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പുനഃപരിശോധനയായ Special Intensive Revision (SIR) ഈ സാഹചര്യത്തിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ഉദാഹരണമാണ്.

വോട്ടർപട്ടികയുടെ കൃത്യത ഉറപ്പാക്കുക, മരിച്ചവരുടെയും ഇരട്ട രജിസ്ട്രേഷനുള്ളവരുടെയും പേരുകൾ നീക്കം ചെയ്യുക, അർഹരായ എല്ലാ പൗരരെയും പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുക എന്നിവയാണ് ഈ നടപടിയുടെ ഔദ്യോഗിക ലക്ഷ്യങ്ങളായി പറഞ്ഞിരുന്നത്. എന്നാൽ, ഈ പ്രക്രിയ ഉയർത്തുന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ ജനാധിപത്യ ചോദ്യം അതിന്റെ ഭരണപരമായ ലക്ഷ്യത്തിനപ്പുറത്തേക്ക് പോകുന്നു: അർഹരായ എല്ലാ പൗരർക്കും വോട്ടവകാശം പ്രയോഗിക്കാൻ തുല്യമായ അവസരം ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നുണ്ടോ? വോട്ടർപട്ടികയിൽനിന്ന് അനർഹരായവരെ ഒഴിവാക്കുന്നതിനൊപ്പം അർഹരായ ഒരാൾ പോലും പുറത്താകാതിരിക്കാൻ ആവശ്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടോ?

ഇവിടെ പ്രധാനം, വോട്ടർപട്ടികയുടെ ശുദ്ധീകരണം എന്ന ഭരണപരമായ ലക്ഷ്യം മാത്രമല്ല, വോട്ടർപട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടാനുള്ള അവകാശവും അതിനുള്ള നടപടിക്രമങ്ങളുടെ നീതിയുമാണ്. രേഖകൾ ലഭ്യമാക്കുന്നതിലുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ, കുടിയേറ്റം, ദാരിദ്ര്യം, സാമൂഹിക പിന്നാക്കാവസ്ഥ, ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനങ്ങളിലേക്കുള്ള പരിമിതമായ പ്രവേശനം തുടങ്ങിയവ ചില വിഭാഗങ്ങൾക്ക് വോട്ടർപട്ടികയിൽ ഇടം നേടുന്നതിൽ തടസ്സങ്ങളാകാം. അതിനാൽ വോട്ടർപട്ടികയിലെ പിശകുകൾ പരിഹരിക്കുന്ന പ്രക്രിയ അർഹരായ പൗരരെ രാഷ്ട്രീയമായി പുറത്താക്കുന്ന നടപടിയായി മാറരുത്.

ഇസ്രായേലിലെ അറബ് പാർട്ടികളുടെ മുന്നേറ്റവും ഇന്ത്യയിലെ SIR സംബന്ധിച്ച ചർച്ചകളും ഒരേ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങളല്ല. എന്നാൽ, അവ ഉയർത്തുന്ന ജനാധിപത്യപരമായ ചോദ്യം തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കാനാകും. ഒരു രാജ്യത്ത് ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രതിനിധാനവും അധികാരത്തിലുള്ള പങ്കാളിത്തവുമാണ് ചർച്ചയാകുന്നതെങ്കിൽ, മറ്റൊരു രാജ്യത്ത് ആ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തത്തിന് അടിസ്ഥാനമായ വോട്ടവകാശവും വോട്ടർപട്ടികയിലെ അംഗത്വവുമാണ് ചർച്ചയാകുന്നത്. രണ്ടിടത്തും ഉയരുന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ ചോദ്യം ഒന്നാണ്: ജനാധിപത്യത്തിൽ ആരുടെ ശബ്ദമാണ് കേൾക്കപ്പെടുന്നത്? ആരുടെ രാഷ്ട്രീയ സാന്നിധ്യമാണ് അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നത്? ആരാണ് രാഷ്ട്രീയ പ്രക്രിയയിൽനിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത നേരിടുന്നത്?

യുദ്ധവും ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തവും

ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പ്രസക്തി തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലും രാഷ്ട്രീയ പ്രതിനിധാനത്തിലും മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. യുദ്ധവും സമാധാനവും സംബന്ധിച്ച തീരുമാനങ്ങളിലും ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തബോധത്തിന് നിർണായക സ്ഥാനമുണ്ട്. യുദ്ധകാലത്ത് ദേശീയ സുരക്ഷ, അതിർത്തി സംരക്ഷണം, ദേശീയത തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ പലപ്പോഴും ജനാധിപത്യപരമായ ചർച്ചകളെയും വിമർശനങ്ങളെയും പരിമിതപ്പെടുത്താൻ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ യുദ്ധത്തിന്റെ സാമ്പത്തികവും സാമൂഹികവുമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഏറ്റവും കൂടുതൽ അനുഭവിക്കുന്നത് സാധാരണ ജനങ്ങളാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ യുദ്ധവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങളിൽ ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തവും ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തവും നിർണായകമാണ്.

ഇവിടെ ഇമ്മാനുവൽ കാന്റിന്റെ ജനാധിപത്യത്തെയും ശാശ്വത സമാധാനത്തെയും സംബന്ധിച്ച നിരീക്ഷണങ്ങൾ പ്രസക്തമാണ്. റിപ്പബ്ലിക്കൻ ഭരണസംവിധാനത്തിൽ യുദ്ധത്തിന്റെ ചെലവും പ്രത്യാഘാതങ്ങളും അനുഭവിക്കേണ്ടിവരുന്ന പൗരർക്ക് രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനങ്ങളിൽ പങ്കാളിത്തമുണ്ടാകുന്നതിനാൽ യുദ്ധത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ ഗൗരവമായ ആലോചന ഉണ്ടാകുമെന്നായിരുന്നു കാന്റിന്റെ വാദം. അതിനാൽ ഭരണസംവിധാനത്തെ ശാശ്വത സമാധാനത്തിലേക്കുള്ള സാധ്യതകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനമായി അദ്ദേഹം കണ്ടു.

സമകാലിക ഇസ്രായേൽ രാഷ്ട്രീയവും പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷങ്ങളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംഭവവികാസങ്ങൾ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ഈ അടിസ്ഥാനപരമായ പ്രസക്തി വീണ്ടും ഓർമിപ്പിക്കുന്നു. ഭരണകൂടങ്ങളുടെ നയങ്ങളെ അംഗീകരിക്കാനോ നിരാകരിക്കാനോ ജനങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന അവസരം ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പ്രധാനപ്പെട്ട സവിശേഷതകളിലൊന്നാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് യുദ്ധവും സുരക്ഷയും ദേശീയതയും രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ ഭരണകൂടത്തിന്റെ നയങ്ങളോടുള്ള ജനങ്ങളുടെ പ്രതികരണം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു സ്ഥാപനപരമായ അവസരമാണ്.

വർത്തമാനകാലത്തെ യുദ്ധങ്ങളെ സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ചാൽ അവയിൽ പലതിലും ജനാധിപത്യപരമായ ഉത്തരവാദിത്തത്തിന്റെ അഭാവവും അധികാരത്തിന്റെ കേന്ദ്രീകരണവും കാണാൻ കഴിയും. അധിനിവേശത്തിനും യുദ്ധത്തിനും വിധേയരാകുന്ന ജനവിഭാഗങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങളും സ്വയംനിർണയാവകാശവും പലപ്പോഴും അവഗണിക്കപ്പെടുന്നു.

യുദ്ധം ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ അതിർത്തികളെയോ രാഷ്ട്രീയ അധികാരത്തെയോ മാത്രം ബാധിക്കുന്നതല്ല; അത് ജനങ്ങളുടെ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തെയും സ്വാതന്ത്ര്യത്തെയും രാഷ്ട്രീയ അസ്തിത്വത്തെയും ബാധിക്കുന്നു. അതിനാൽ യുദ്ധത്തെയും സമാധാനത്തെയും സംബന്ധിച്ച ചർച്ചകൾ ജനാധിപത്യത്തെയും നീതിയെയും സംബന്ധിച്ച ചർച്ചകളിൽനിന്ന് വേർതിരിക്കാനാവില്ല. അധിനിവേശത്തെ തടഞ്ഞു നിർത്താൻ ഇന്നും ലോകത്തിന് മുന്നിൽ ഉള്ള പ്രധാന പ്രധിരോധമാർഗം ജനാതിപത്യം തന്നെയാണ്. ലോകത്തെ എത്ര ജനാധിപത്യ രാജ്യങ്ങൾ ആധുനിക കാലത്തേ അധിനിവേശങ്ങൾക്ക് ഇരയായി എന്ന ചോദ്യമാണ് ഇതിനുള്ള മറുപടിയും കാരണവും.

ജനാധിപത്യം
ഏകപക്ഷീയമായ അധികാരത്തെ നിയന്ത്രിക്കുമ്പോൾ

എന്തുകൊണ്ടാണ് ജനാധിപത്യം പ്രധാനമാകുന്നത്? ഏകാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളിലോ ജനാധിപത്യേതര രാഷ്ട്രീയ വ്യവസ്ഥകളിലോ ഭരണാധികാരികളും അധികാരത്തിലുള്ള ഉന്നതവർഗങ്ങളും പലപ്പോഴും തങ്ങളെത്തന്നെ രാഷ്ട്രത്തിന്റെ യഥാർഥ ഉടമകളായി കണക്കാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. യുദ്ധത്തിന്റെ ചെലവുകളും സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധികളും സാമൂഹികമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളും സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെടുമ്പോഴും തീരുമാനമെടുക്കാനുള്ള അധികാരം ചെറിയൊരു വിഭാഗത്തിൽ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.

ജനാധിപത്യ വ്യവസ്ഥകളിൽ ഇത്തരം ഏകപക്ഷീയമായ അധികാരപ്രയോഗത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള സ്ഥാപനപരമായ സാധ്യതകളുണ്ട്. ഭരണാധികാരികൾക്ക് ജനങ്ങളോട് ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ട്. പൊതുനയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തുമ്പോഴും യുദ്ധവും സമാധാനവും സംബന്ധിച്ച തീരുമാനങ്ങൾ കൈക്കൊള്ളുമ്പോഴും ഭരണകൂടത്തിന് ജനങ്ങളുടെ താൽപര്യങ്ങൾ പൂർണമായും അവഗണിക്കാൻ കഴിയില്ല. ജനാധിപത്യത്തിലെ ഈ ഉത്തരവാദിത്തബോധമാണ് ഭരണാധികാരികളുടെ തീരുമാനങ്ങൾക്ക് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുന്നത് (Hess and Orphanides, 2001).

എന്നാൽ, സമകാലിക കാലഘട്ടത്തിൽ ഈ ഉത്തരവാദിത്തബോധം വലിയ പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്നുണ്ട്. ജനങ്ങളുമായി യഥാർഥത്തിൽ സംവദിക്കാത്തതും അവരുടെ താൽപര്യങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കാത്തതുമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനത്തിനും തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലൂടെ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പുറംരൂപം നിലനിർത്താൻ കഴിയും. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അട്ടിമറികൾ, ആശയാധിഷ്ഠിത രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്കു പകരം വർഗീയതയുടെയും തീവ്രദേശീയതയുടെയും വളർച്ച, ന്യൂനപക്ഷ വിരുദ്ധ രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരണങ്ങൾ എന്നിവ ഇതിന്റെ ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.

അതുകൊണ്ടുതന്നെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടക്കുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം ഒരു സമൂഹം ജനാധിപത്യപരമാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാനാവില്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കപ്പുറം നിയമവാഴ്ച, പൗരാവകാശങ്ങൾ, അഭിപ്രായസ്വാതന്ത്ര്യം, ന്യൂനപക്ഷ സംരക്ഷണം, സ്വതന്ത്രമായ സ്ഥാപനങ്ങൾ, അധികാരവിഭജനം എന്നിവയും ജനാധിപത്യത്തിന്റെ അനിവാര്യ ഘടകങ്ങളാണ്. ജനാധിപത്യം എന്നത് ഭൂരിപക്ഷത്തിന് അധികാരം നൽകുന്ന ഒരു സംവിധാനം മാത്രമല്ല; ഭൂരിപക്ഷത്തിന്റെ അധികാരത്തെപ്പോലും നീതിയുടെയും ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങളുടെയും പരിധിക്കുള്ളിൽ നിർത്തുന്ന രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനമാണ്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയ ജനാധിപത്യ മൂല്യങ്ങളൊപ്പം ചേർന്ന് പോകേണ്ടതുണ്ട്, അതോടൊപ്പം, തിരുത്താനുള്ള അവകാശം ജനങ്ങൾക്ക് ഉറപ്പു വരുത്തുകയും ചെയ്യണം. കാരണം, ആരും തന്നെ ജനാധിപത്യത്തെ കുറച്ചുകാണുന്നില്ല എന്നതിന് ഉദാഹരണമായി ഇസ്രായേൽ തിരഞ്ഞടുപ്പ് ഫലം നമ്മുടെ മുന്നിലുണ്ട്.

▮

Reference:

-Abizadeh, A. (2021). Representation, bicameralism, political equality, and sortition: Reconstituting the second chamber as a randomly selected assembly. Perspectives on Politics, 19(3), 791–806. https://doi.org/10.1017/S1537592719004626

-Hess, G., Orphanides, A. (2001). War and democracy. Journal of Political Economy, 109(4), 776–810.

-Lever, Annabelle. 2025. Democracy and the ethics of voting, Critical Review of International Social and Political Philosophy, 28:5, 831-847, DOI: 10.1080/13698230.2024.2426113

-Lijphart, A. (1997) ‘Unequal Participation: Democracy’s Unresolved Dilemma’, American Political Science Review 19(1): 1–14.

(അഭിപ്രായം വ്യക്തിപരം).